Imker Jan, actief in de regio, zegt daarover: 'Ik vind dat heel vreemd. Het was vorig jaar al dat wij hier een nest vonden en de provincie zegt gewoon: onder de A12 doen we niets. Ik kan nergens argumenten vinden waarom ze het boven de A12 wel doen en hier niet.'
Explosieve groei
De Aziatische hoornaar kent in Nederland geen natuurlijke vijanden en kan zich daardoor snel vermenigvuldigen. 'Een hoornaarnest heeft kilo’s insecten nodig. Tweederde daarvan zijn wilde bijen en andere insecten uit de natuur. Daar gaat het al niet zo goed mee, en dan geeft de Aziatische hoornaar daar nog een knauw aan,' legt Jan uit.
De gevolgen zijn groot: 'Tot september van dit jaar zijn er in Nederland 3500 nesten geruimd. Als je nagaat dat één nest 11 tot 12 kilo insecten verorbert, dan praat je over een gigantische hoeveelheid.'
Ook de fruitteelt loopt risico. 'In de landbouw ben je op veel plekken afhankelijk van bestuivers. Als die er steeds minder zijn, kan dat echt een probleem worden.'
Daarnaast kunnen mensen gevaar lopen. 'Ze zijn niet agressief, maar defensief. En dat kan gevaarlijk uitpakken als je te dicht bij een nest komt. Als ze zich bedreigd voelen, gaan ze massaal in de aanval.'
Het belang van tijdig ingrijpen
Volgens Jan ligt de sleutel in de cyclus van de hoornaar. 'In oktober en november vliegen de koninginnen uit en zoeken ze een plek om te overwinteren. In het voorjaar gaan ze dan op zoek naar een eerste primaire nestplaats.'
Die eerste nesten zijn vaak klein en goed zichtbaar. 'Mensen zien soms een hommel- of vogelnestje, maar dat blijkt achteraf een Aziatische hoornaar. Als je dat vroeg ontdekt, scheelt dat tientallen nieuwe nesten in de zomer.'
De bestrijding gebeurt met een vaste methode. 'In principe worden de hoornaars bij het nest weggezogen met een stofzuiger. Daarna wordt het nest uitgeknipt, in een afgesloten bak gedaan en ingevroren. Dat gebeurt zonder gif,' zegt Jan.
Als een nest onbereikbaar is, wordt diatomeeënaarde ingezet. 'Dat is een heel fijn poeder van gemalen skeletten van kiezelwieren. Het verstopt de luchtwegen van de hoornaar en is dus een natuurlijk middel.'
Preventie
Toch is bestrijden alleen niet genoeg. 'In oktober en november worden selectieve vallen neergezet om koninginnen te vangen. Zo voorkom je dat ze volgend jaar een nest bouwen. Maar die vallen moeten wel regelmatig worden nagekeken, zodat bijvangst weer losgelaten kan worden.'
Jan ziet een rol voor gemeenten: 'Misschien kunnen gemeenten die vallen ter beschikking stellen aan inwoners die willen meewerken. Het scheelt volgend jaar heel veel inzet. Het is een investering, maar goedkoper dan later grote nesten verwijderen.'
Wie een nest of losse exemplaren ziet, kan dat melden via waarneming.nl of bij de gemeente. 'Als je een enkel nest ontdekt, kan dat tientallen nieuwe nesten in de zomer schelen. Daarmee win je de strijd voor de toekomst,' besluit Jan.
